INTERVIEW me JAN van der PAS, Director, concept designer Cor-D-Rover BV

Het gaat altijd wel ergens goed in de wereld,

dat is het mooie van onze branche.

Het succes haal je uit het motto:

It is very easy te design something different,

but is difficult to design something better.

Jan van der Pas, (1955), is mede director samen met Cor D. Rover in het bedrijf Cor D. Rover BV. Een bedrijf, die staat voor interior als wel exterior design van luxe jachten en kleine cruiseschepen. Ook ontwerpen zij kleinere boten als sloepen. Jan van de Pas is een echte botenfanaat, die van binnenuit helemaal kan aanvoelen, wat zijn exclusieve publiek wilt. Dit is een fantastisch verhaal over een liefhebber van  boten, die weet wat hij wil en dit ook tot uitdrukking heeft kunnen brengen in een enorm succesverhaal van een wereldberoemd bedrijf.

HOE IS DIT EXCLUSIEVE BEDRIJF ONTSTAAN?

‘Om te beginnen zit mijn achtergrond helemaal niet in de botenwereld.  Ik kom zelf oorspronkelijk uit de autobranche. Wel was ik altijd al een botengek en na een ontmoeting met mijn huidige zakenpartner Cor D. Rover hebben we besloten in de design-wereld voor boten  te stappen. Cor werkte daarvoor op een kantoor, waar hij de vormgeving deed, hij was de tekenaar, voor boten. In het jaar 1996 besloot hij om te stoppen met zijn huidige baan om samen met mij zelfstandig verder te gaan. In die tijd had ík nog wel mijn eigen bedrijf, een dealerschap voor auto’s. Maar in 2004 heb ik uiteindelijk ook mijn autobedrijf verkocht, daar heb ik heel veel geluk mee gehad, want de autobranche is er niet heel veel beter op geworden. Zo is het in het kort begonnen.’

HOE HEBBEN JULLIE HET BEDRIJF ZAKELIJK ONDERLING VERDEELD?

‘Zowel Cor als ik zijn beiden partners van het bedrijf. Cor is met name degene die tekent en ik doe  het concept-design. Cor is echt de tekenaar. Dat betekent dat ik heel veel onderzoek doe naar wat ons soort klanten mogelijkerwijs interessant zou vinden. Die wensen probeer ik te vertalen in een tekening voor een boot. Daar moet je heel veel research voor doen, maar gewoon ook heel veel feeling mee hebben.’

HOE EN WAARMEE ZIJN JULLIE GESTART?

‘Wij zijn met nul gestart. Het eerste ontwerp dat wij hebben gemaakt was de boot Elling en dat model wordt nog steeds gebouwd en verkocht. Dit model bestaat dus al vanaf 1996 en wordt nu al 25 jaar lang min of meer als dezelfde boot gebouwd. Ook deze succesvolle boot heb ik dan bedacht en Cor heeft dit idee dan weer verder uitgewerkt. Maar een start in deze branche is best wel heel moeilijk.’

WAAR ZIT DAN DE MOEILIJKHEID VOOR DEZE BRANCHE OM TE STARTEN?

‘Ik zal je een voorbeeld geven hoe het werkt. Je stapt de Bijenkorf in en je verkoopt bijvoorbeeld telefoons of piano’s, wat al een moeilijk product is. De hele zaterdagmiddag is er een hele redelijke kans, dat er iemand in de Bijenkorf piano kan spelen. Verkoop je telefoons, dan is de kans heel groot, dat iedereen een telefoon heeft. Dan is eigenlijk het hele publiek van de Bijenkorf je doelgroep en misschien 5% van het publiek in de Bijenkorf je doelgroep als je piano’s verkoopt. Maar als je in de luxe jachtenbranche zit, dan is de kans dat iemand in de Bijenkorf loopt, die een jacht wil kopen, heel klein of helemaal nihil. Zelfs als je de 900.000 Amsterdammers neemt, die in aanmerking komen, die   ons product zal kopen, zelfs dan is de kans heel klein. Dat maakt het zo moeilijk. Om op te starten moet je ook zorgen, dat je innovatief bent, niet om innovatief te willen zijn, maar écht innovatief. Zoals Ivy van Apple, die een waanzinnig mooie uitdrukking gebruikte en die ik ook vaak gebruik: “It is very easy te design something different, but is difficult te design something better. Met andere woorden, het moet wel iets toevoegen en dat het ook geaccepteerd wordt door het publiek.’

HOE KOM JE ERACHTER WAT JOUW PUBLIEK WIL?

‘Ik doe eigenlijk heel veel onderzoek naar mensen, wat ze willen. Daarbij is het altijd je valkuil, dat je eigen smaak maar bij een heel klein publiek aanspreekt. Dus je moet denken in wat andere mensen aanspreekt, zonder je door je eigen smaak te laten leiden.’

HOE OPEN JE DAN DE MARKT VOOR JE BEDRIJF?

‘Wij bezoeken bepaalde bootshows, één van de belangrijkste bootshows is de Monaco Yard Show in Monaco, en daar hebben we altijd een stand. Dit jaar zal dat natuurlijk twijfelachtig zijn of die door zal gaan, maar daar komen veel van onze potentiële klanten. Daar is het als het ware hopen dat je opvalt met je product. Nu hebben we uiteindelijk een gigantisch grote naamsbekendheid in de wereld van de jachten opgebouwd. Dan wordt het wel een stuk gemakkelijker.’

JIJ BENT DUS VAN DE AUTOWERELD IN DE BOTENBRANCH GESTAPT, DAT IS NOGAL EEN ANDERE WERELD?

‘Ja, wij hebben het mooiste bedrijf van de wereld en dat is aan de ene kant het makkelijkste, maar aan de andere kant het moeilijkste eraan. Dat zal ik kort uitleggen. Wij volgen onze passie, wij zijn elke dag  bezig met onze eigen passie en kunnen alles daardoor ook zelf bepalen. Daarin hebben wij heel veel vrijheid. Met een bedrijf van design van jachten ben je eigenlijk ongelimiteerd. Maar alles wat boven het water zit, boven de waterlijn, dus alles wat uitsteekt, daar kunnen wij vorm aan geven. Dat gedeelte kunnen wij tekenen en helemaal vertalen naar de wensen van de klanten of naar wat wij zelf mooi vinden. Of een combinatie daarvan. Dat is waanzinnig mooi. Een ander punt is dat wij niet afhankelijk zijn van Nederland. Nederland is maar een klein stukje van onze markt. Ook in deze  coronacrisis blijkt dat wij juist de grootste klant in Taiwan hebben zitten, dit land heeft nauwelijks last van deze crisis. Mijn motto is ook: ‘Het gaat altijd wel ergens goed in de wereld.’ Dat is het mooie van onze business. Het is een hele opgave om aan klanten te komen.  Het is heel erg moeilijk om design te verkopen. Ik zie ons vak als een voetbalcoach. Je bent zo goed als je laatste voetbalwedstrijd. Zo zijn wij net zo goed als je laatst verkochte boot. Het moet een commercieel succes zijn, het moet aanslaan en maakbaar zijn.’

HET MOET MAAKBAAR ZIJN, WAT BEDOEL JE DAARMEE?

‘Je kan natuurlijk wel iets waanzinnigs moois ontwerpen, maar op het moment dat het niet gebouwd kan worden of dat het zo ontzettend kostbaar wordt om te bouwen, dan heb je eigenlijk ook een slecht ontwerp.’

WAT VOOR  PRODUCTEN VERKOPEN JULLIE NU PRECIES?

Zo hebben wij onze eigen sloep, onze eigen Tender, dat is  ons  goedkoopste product, wat we hebben en dan praat je ook al gauw over een bedrag inclusief  btw van €150.000,=. Dat is op zich al een klein publiek, dat zich dat kan veroorloven. Bij de volgende klasse product zit je al op een €1.000.000,= plus en met onze megajachten zitten wij in een niche van een niche.’ 

HOE WERKT DE MARKETING IN JULLIE BRANCHE?

‘Wij doen de marketing zelf. En dat was een lange weg te gaan om iets te bereiken in deze wereld. Dat is niet gemakkelijk. Zo staan wij in de gerenommeerde tijdschriften zeker wel iedere maand met een artikel over ons of over onze producten. Ook gaat er heel veel via relatie naar relatie. Wees waakzaam, dat je de juiste mensen spreekt op het juiste moment. Zorg dat je op de juiste plekken komt, waar je mogelijkerwijs klanten tegen komt. Ook moet je zorgen dat wat je maakt, op de ene of andere manier aanslaat.’

HOE DOE JE DIE RESEARCH?

‘Je inspiratie doe je overal op. Het product moet men iets brengen, het moet je een goed gevoel geven. Het moet, als het ware, een beleving zijn. Bij zo’n boot moet een klant eigenlijk met een glimlach rondlopen en hem of haar het juiste gevoel geven. Daar heb ik een grote feeling mee of talent voor, als ik het zo mag zeggen. Ik kan dat heel makkelijk bevatten. Wij streven ernaar, dat als mensen onze producten zien, dat 80% het moet accepteren, niet dat ze moeten kopen, maar als ze het zien ,dat ze een goed gevoel krijgen. Dat het ze aanspreekt. Dat test ik op veel mensen. Wij hebben zo’n sounding group, die onze ontwerpen eerst test, zeker als we twijfelen. In deze sounding group zitten heel veel mensen die zelf helemaal niet eens een boot hebben. Het gaat erom   of je je ontwerpen kan vertalen  naar wat het publiek wil. Want je moet ervoor waken, dat wat jezelf heel mooi vindt, probeert op  te dringen aan een ander. Dat gaat niet werken.’

DAT IS WEL EEN APART KENMERK  VAN JULLIE BEDRIJF?

‘Je moet ook de moed hebben, dat als één van je partners, die specifieke designers van de studio, een andere mening is toegedaan, je ernaar luistert en niet bij voorbaat de grond in boort. Maar meer durven denken dat hij misschien wel gelijk heeft, want misschien vinden andere mensen het wel mooi. Je verzandt zo snel in je eigen stijl, daar hebben wij bijvoorbeeld ook die sounding group voor, die bij twijfel je juist bevestigt of juist afwijst. Deze hele structuur is in dit bedrijf heel langzaam gegroeid. Het commerciële succes voor het bedrijf is voor ons ook  belangrijker dan wat dan ook.’

DUS JULLIE MAKEN NIET ALLEEN BOTEN NAAR EIGEN INZICHT, MAAR OOK VIA OPDRACHTEN?

Ja, absoluut, beide. Wij maken ook boten in opdracht, waar je wel ook uiteraard je eigen draai aangeeft. Het unieke van ons bedrijf is, dat we zowel kleine boten doen als grote boten tot zelfs kleine cruiseschepen. De grootste boot, die wij doen is een FEFIT, dat is een boot van 133 m. De kleinste is onze eigen TENDER, die is 8,5 m. En dan natuurlijk alles wat er tussenin zit.  Wij zijn heel breed en werken op productiewerven als we one-off’s doen. One-off’s is een klant, zoals bv. de boot Royal Huisman, die helemaal gebouwd wordt op de wensen van de klant.’ 

JE ZEI, DAT JULLIE HEEL ‘BREED’ ZIJN, WAT BEDOEL JE DAARMEE?

‘Dat wij heel veel verstand hebben van wat kan en niet kan. Zowel interior als exterior moet je heel veel materiaalkennis hebben. Je moet kennis hebben van de keuringseisen, waar je mee te maken hebt, zoals de brandwerendheid, stabiliteit, geluidseisen, die extreem laag moeten kunnen zijn op een jacht, enz. enz. Het is een varend kunstwerk, maar het moet wel kloppen binnen je ontwerp, wat een boot aan krachten aan moet kunnen, zoals een golf water, die wel duizenden kilo’s weegt. Van zoveel dingen moet je kennis hebben, al ben je dan nog niet eens de naval architect, die daar de eindverantwoordelijkheid voor heeft, niet wij. Kortom, alleen al de vraag, van welk materiaal maak je de boot, hangt daar ook weer heel veel van af, van wat kan en niet kan. Daarom zie je dat men ook niet gemakkelijk slaagt in dit vakgebied. Je moet echt heel veel erover weten.’

DUS EEN MOOI ONTWERP VOOR EEN BOOT KAN ECHT NIET ZOMAAR VAREN?

‘Ja, wij weten precies wat wel kan en wat niet kan. Je zoekt natuurlijk wel de grenzen op om zo goed mogelijk een mooi product te maken. Maar voor het zeker vaarbaar maken van een boot is daar dus de naval architect voor, natuurlijk in samenspraak  met ons. Zo hebben wij ook meerdere externe naval architecten.’ 

WAT IS JULLIE ROL DAN PRECIES IN HET HELE PROCES?

‘Wij bouwen dus niet zelf, maar wij zijn puur alleen interior- en exterior designers. Wij geven de opdrachten van onze vormgeving, door aan externe bedrijven, werven, etc. Er zijn een heleboel mensen bij betrokken voor een bouw van een jacht.’

OP EEN GEGEVEN MOMENT KOMT ZO’N OPDRACHT BINNEN EN MOET HET VORM GAAN KRIJGEN, HOE GAAT DAT?

‘Een klant heeft bijvoorbeeld al bepaalde wensen, waar de boot gebouwd moet worden. Wij geven natuurlijk ook onze voorkeuren aan, wat een goeie werf is, en wat het beste past bij een bepaald product. Er zijn nogal wat mensen bij betrokken, die allemaal iets in te brengen hebben. Want heb je een megajacht, dan heb je een broker brooker, een klantenvertegenwoordiger, je hebt mensen die verantwoordelijk zijn voor de techniek van de bouw, enz. Bij een groot jacht praat je ook over een doorlooptijd van tussen de drie en vijf jaar. Dit is dan vanaf het eerste gesprek totdat het product er ook werkelijk is en varen kan.’

WANNEER ZIJN JULLIE MET DE DEAL KLAAR EN TOT WAAR LIGT JULLIE EIND- VERANTWOORDELIJKHEID?

‘Wij blijven controleren of het product ook zo wordt uitgevoerd volgens ons design totaan het einde van de productie. Waar ter wereld dan ook. Wij hebben  best een heel abstract bedrijf. Zo hebben wij een kantoor in Amsterdam, maar dat is  alleen een ontvangstkantoor in een oud grachtenpand, waar we de klanten te woord staan. Ook komt het veelvuldig voor dat wij naar de klant toe gaan. Voor de rest werken wij met zeven partners, die allemaal exterior designer zijn en hebben allemaal thuis hun eigen studio. Wij zitten dus niet bij elkaar in één ruimte. Eigenlijk werken wij al heel lang volgens de Covid-19 regels. Wij geven deze partners opdrachten en zij werken dat dan verder uit. De eerste lijnen komen altijd uit de hand van Cor en mij, daar is geen invloed op van derden. Alleen de uitwerking doen ook vaak anderen.’

HOE GA JIJ OM MET DE EXTERNE  FACTOREN ZOALS DIE CRISIS IN 2008?

‘Eind 2008 hadden we de crisis, maar lang voor die tijd hadden Cor en ik al aan tafel gezeten en zagen dat we de afhankelijkheid van een paar grote klanten binnen ons bedrijf. Dat hebben we toen gelijk ook uitgebouwd. We draaiden in die jaren daarvoor ontzettend goed, maar dat kwam dus door een paar klanten. We deden daardoor ook heel weinig vlak bij huis. We zaten nog alleen maar in het buitenland, dat hebben we dus afgebouwd. Zo is ons bedrijf op een bepaalde manier  ingericht, wij hebben vanaf het begin al vanuit huis gewerkt en hebben dan ook geen kantoor, wij huren mensen in. Wij werken voornamelijk met ZZP-ers. Daar was ík vooral een voorstander van, omdat ik in het autobedrijf veel te maken had met personeelsleden en daar gaat zoveel tijd in zitten. Nu we tijdens de coronacrisis  niet  kunnen reizen of vliegen (wij hebben juist in het verleden heel veel gereisd) vergaderen we juist veel online. Dat blijkt ook heel goed te werken. De efficiency is daardoor eigenlijk vele malen hoger . Ook besparen we nu veel kosten en tijd door online thuis te werken.   Een voorbeeld hoe externe factoren je bedrijfsvoering zouden kunnen veranderen. Maar zo blijven wij steeds open staan voor alle veranderingen die je in dit bedrijf kan tegenkomen, dat maakt het dat het elke dag weer heel dynamisch werken is.’

ADVIES VOOR STARTERS:

  • Romantiseer het hebben van een eigen bedrijf niet . Zie niet alleen maar de voordelen en dat je denkt dat je er financieel  op vooruit gaat. Vaak ga je er in de praktijk op achteruit.Je moet  veel van je vrije tijd in willen leveren, het kan soms jaren duren voordat je bedrijf echt lonend is.
  • De kans in onze branche is maximaal 1%, het is  belangrijk dat je niet alleen goed kan tekenen en ontwerpen, maar je moet ook respons krijgen van je product. Je moet voldoende technische kennis hebben om een ontwerp te laten lukken. Er is gewoon  veel voor nodig, dat moet je niet onderschatten.

JAN VAN DER PAS

 - Director, concept designer -

COR D. ROVER Design

 

Singel 112 A

1015 AE Amsterdam

The Netherlands

 

Telefoon: +31 (0) 653 88 61 79 

Email: info [at] cor-d-rover.com

Website: www.cor-d-rover.com